زاما
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
زاما. (اِخ ) از شهرهای قدیم زوجیطانیا در آفریقا واقع در ١٥٠کیلومتری کارتاژ (قرطاجنه ) از طرف جنوب غربی است . نام این شهر بخاطر نبردی که میان رومیها و کارتاژیها روی داد و سردار رومی، سکیپیون (سقیپیون ) بر سردار معروف قرطاجی آنیبال پیروز گشت (٢٠٢ ق . م .) در تاریخ مشهور است . اهالی این شهر پس از آنکه کارتاژ در ١٤٦ ق . م . بدست نومیدی (الجزائر کنونی ) افتاد در برابر ایشان تسلیم شدند وزاما مرکز اختصاصی حکام گردید. میتلوس در ١٠٩ ق . م .خواست حکومت این شهر را بدست گیرد و نتوانست و رومیها در ٤٦ ق . م . یعنی پس از مرگ «گوبای » نخستین آن راویران ساختند این شهر امروز زواریم نامیده میشود. (از دایرة المعارف بستانی ). مؤلف ملحقات المنجد آرد:موضعی است در شمال آفریقای قدیم و در نزدیکی آن بسال ٢٠٢ سقیپیون، سردار رومانی لشکر هنیبعل (آنیبال ) را فراری ساخت - انتهی . در الموسوعة العربیه آمده : درنومیدی یعنی، الجزایر کنونی واقع است و در ٢٠٢ ق . م . نبردی در آن بوقوع پیوست ودر آن نبرد رومیها به سرداری «سییو» کارتاژیها را که رئیسشان حانی بعل (آنیبال ) بود شکست دادند - انتهی . و رجوع به آنیبال شود.