رهی معیری | منظومه‌ها | سنگریزه

روزی به جای لعل و گوهر سنگریزه‌ای بردم به زرگری که بر انگشتری نهد بنشاندش به حلقه زرین عقیق وار آنسان که داغ بر دل هر مشتری نهد زرگر ز من ستاند و بر او خیره بنگریست وانگه به خنده گفت که این سنگریزه چیست؟ حیف آیدم ز حلقه زرین که این نگین نا چیز و خوار مایه و بی‌فدر و بی‌بهاست شایان دست مردم گوهرشناس نیست درزیر پا فکن که بر انگشتری خطاست هر سنگ بدگهر نه سزاوار زینت است با زر سرخ سنگ سیه را چه نسبت است؟ گفتم به خشم زرگر ظاهر پرست را کای خواجه لعل ز آغوش سنگ خاست ز آنرو گرانبهاست که همتای آن کم است آری هر آنچه نیست فراوان گرانبهاست وین سنگریزه‌ای که فراچنگ من بود خوارش مبین که لعل گرانسنگ من بود روزی به کوهپایه من و سرو ناز من بودیم ره سپر به خم کوچه باغ‌ها این سو روان به شادی و آن سو دوان به شوق لبریزه کرد از می‌عشرت ایاغها ناگاه چون پری زدگان آن پری فتاد وز درد پا ز پویه و بازیگری فتاد آسیمه سر دویدم و در بر گرفتمش کز دست رفت طاقتم از درد پای او بر پای نازنین چو نکو بنگریستم آگه شدم ز حادثه جانگزای او دریافتم که پنجه آن ماه رنجه است وز سنگریزه‌ای بت من در شکنجه است من خم شدم به چاره گری در برابر خویش و آن مه نهاد بر کف من پای نرم خویش شستم به اشک پای وی و چاره ساختم آن داغ رابه بوسه لبهای گرم خویش وین گوهری که در نظرت سنگ ساده است برپای آن پری چو رهی بوسه داده است