اصحاب شمال
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
اصحاب شمال . [ اَ ب ِ ش َ / ش ِ ] (ترکیب اضافی، اِ مرکب ) دوزخیان . (غیاث ). مردمان و اصحاب دست چپ . (ابوالفتوح رازی ). یعنی دوزخیان و اصحاب الشمال یاران دست چپ اند. ایشان بوقت اخراج ذریات در شمال آدم علیه السلام بودند یا نامه های اعمال ایشان به دست چپ ایشان میدهند یا به دوزخ برند و دوزخ بر چپ عرش است . (از تفسیر حسینی ) (آنندراج ). خداوندان دست چپ یعنی دوزخیان که نامه ٔ اعمالشان به دست چپ ایشان داده میشود یا در دست چپ عرصات محشرمی ایستند. (فرهنگ نظام ). خلاف اصحاب الیمین و ذات الیمین که مؤمنانند. کفار و اهل نار. اصحاب نار. جهنمیان . ذات الشمال . (مجموعه ٔ مترادفات ص ٢٦١) : که ندات آمد صریحی از جبال که برو هستی ز اصحاب شمال . مولوی (مثنوی ). و رجوع به اصحاب مشأمة و تفسیر ابوالفتوح چ قمشه ای ج ٩ ص ٣٢٢ شود. ◄ در تداول امروز، طرفداران سیاست روسیه . هواخواهان شمال . دست چپی ها.