یهودای مکابه
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
یهودای مکابه . [ ی َ ی ِ م َک ْ کا ب َ / ب ِ ] (اِخ ) ناجی و سردار جنگی و شجاع یهود متولد در حدود ٢٠٠ ق .م . و مقتول درسال ١٦٠ ق .م . وی در سال ١٦٥ ق .م . پس از مرگ پدرش ماتاتیاس که یهودیان را علیه شاه وقت سوریه (آنتیوخوس اپی فان ) وادار به شورش کرده بود، سرکردگی شورش یهودیان را به عهده گرفت و رشادتهای بسیاری به خرج داد و سپاهیان پادشاه سوریه را در نزدیک حبرون به سختی شکست داد. سال بعد (١٦٤ ق .م .) مرگ آنتیوخوس پادشاه سوریه دررسید و یهودا اورشلیم را متصرف شد و هدایای زیادی وقف معبد اورشلیم نمود. دو سال بعد (١٦٢ ق .م .) جنگ دیگری بین سپاهیان پادشاه جدید سوریه (دمتریوس سوته ) و یهودا درگرفت . یهوداابتدا فاتح شد ولی پس از چندی گرفتار سپاهیان نیرومند پادشاه سوریه شد و مقتول گردید (١٦٠ ق .م .). در ادبیات و نوشته های تعدادی از نویسندگان غربی، یهودای مکابه به عنوان نمونه ٔ شجاعت و رشادت معرفی شده است .