گوتنبرک
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
گوتنبرک . [ تِم ْ ب ِ ] (اِخ ) هانس (یا یوهان ) گنسفلایش .چاپچی آلمانی متولد و متوفی در مایانس (در حدود ١٣٩٧ - ١٤٦٨ م .). گوتنبرگ در سال ١٤٢٠ به دنبال شورشهایی که بر اثر ورود فردریک سوم به مایانس به وقوع پیوست از شهر تبعید گردید. از اوایل سال ١٤٣٤ در استراسبورگ مستقر شد و مابین سالهای ١٤٣٦ تا ١٤٣٩ برای ساختن آینه با آندره دریتسهن و ژان ریف و آندره هیلمن شریک شد. در سال ١٤٣٩ مرگ دریتسهن باعث انحلال شرکت شد. در نتیجه ٔ مرافعه ای که در همین سال با برادران دریتسهن پیش آمد معلوم شد که شرکاء به امر چاپ حروف متحرک یا سنگی پرداخته اند. صحت اسنادی که در مرافعه مورد استناد واقع شد مورد اعتراض و انکار قرار گرفت و به طورکلی از این محاکمه مدارک غیرقابل انکاری که بتوان از آن نتایجی گرفت در دست نمی باشد ولی شهادتهایی که در اواخر قرن پانزدهم م . داده شد مدلل ساخت که چاپ سنگی در سال ١٤٤٠ به توسط گوتنبرک کشف شده است . به هرحال گوتنبرک در سال ١٤٥٠ دوباره به مایانس برگشت و با ژان فوست شریک شد و این شریک سرمایه ٔ لازم برای چاپ کتاب را به او قرض داد. این شرکت نیز در نتیجه ٔمرافعه ای که با فوست پیش آمد و گوتنبرک شکست خورد منحل گردید و فوست با شوفر نامی شریک شد و قصد داشت از اسرار چاپ سنگی استفاده کند، و آن را به خود نسبت دهد، از طرف دیگر گوتنبرک شخصاً با شخصی به نام کونراد هومری در مایانس تا سال ١٤٥٨ به کارهای چاپ ادامه داد. کتابهایی که به او نسبت داده اند هیچ کدام به اسم او نیست . ولی به احتمال قوی او چاپ کننده ٔ تورات ٣٦خطی میباشد. تقویم ١٤٤٨ را نیز او چاپ کرده است .