پورتوریکو
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
پورتوریکو. [ پ ُ ت ُ ک ُ ] (اِخ ) یکی از جزائر آنتیل آمریکا و از مستملکات اسپانیا و شرقی ترین جزیره از جزایر نامبرده، واقع در ١٧ درجه و ٥٥ دقیقه و ٨ ثانیه و ١٨ درجه و ٣٢ دقیقه و ٢٣ ثانیه ٔ عرض شمالی و ٦٧ درجه و ٥٨ دقیقه و ٦٩ درجه و ٣٢ دقیقه و ٣٥ ثانیه ٔ طول غربی . شکل آن مستطیل غیر منتظم است و از مشرق بمغرب امتداد مییابد. مساحت آن به انضمام پاره ای از جزایر صغیر ملحق بوی به ٩٦٢٠ و بتنهائی به ٩١١٤هزارگز مربع بالغ است و دارای ٧٥٤٣١٥ تن سکنه میباشد. قریب نیمی از مردم از نژاد سیاه و دورگ و باقی مرکبند از اسپانیولیان یا از مردم دیگر ممالک اروپا. این جزیره بصورت ایالتی اداره میشود و مرکز آن شهر سان جوان است . سواحلی ناهموار دارد و دارای رشته کوههای کم ارتفاعی است که از مشرق بسوی مغرب امتداد پیدا کرده است . انهار بسیار از این جبال جاری و اراضی جزیره را سیراب می کند. هوایش معتدل و خاکش حاصلخیز است . محصولاتش عبارت است از: شکر، قهوه، تنباکو، پنبه دانه، الوار، و اشجار صنعتی و غیره . حیوانات : طیور اهلی و حیوانات شکاری بسیار دارد و ماهی نیز در سواحل آن فراوان است . این جزیره در سال ١٤٩٣ م . بوسیله ٔ کریستوف کلمب کشف شده و در آن عهد ٦٠٠٠٠٠ تن سکنه داشته است که از اهالی اصلیه ٔ آن سرزمین بوده اند، ولی مهاجران اسپانیولی این بیچارگان را محو و معادنشان را در ظرف اندک زمانی ضبط کردند. در اوائل قرن ١٧ م . این جزیره بچنگ انگلیسیان افتاد لیکن طولی نکشید که دوباره به اسپانیول بازپس داده شد. (قاموس الاعلام ترکی ).