هفتادودوملت
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
هفتاد و دو ملت . [ هََ دُ دُ م ِل ْ ل َ ] (اِ مرکب ) باید دانست که همگی ملتها هفتادوسه اند، یکی از آن سنت و جماعت و هفتادودو سوای آن در اصل شش گروه اند: رافضیه، خارجیه، جبریه، قدریه، جهمیه، مرجیه، و هر گروهی از اینها این است : فرقه های «رافضیه » شامل دوازده فرقه اند بدین شرح : علویه، ابدیه، شیعیه، اسحاقیه، زیدیه، عباسیه، امامیه، ناوسیه، تناسخیه، لاعنیه، راجعیه و مرتضیه . فرقه های «خارجیه » عبارتند از دوازده فرقه : ازرقیه، ریاضیه، ثعلبیه، جازمیه، خلفیه، کوزیه، کنزیه، معتزله، میمونیه، محکمیه، سراجیه و اخنسیه . فرقه های «جبریه » نیز دوازده اند: مضطریه، افعالیه، معیه، تارکیه، بحثیه، متمنیه، کسلانیه، حبیبیه، خوفیه، فکریه، حسبیه، حجتیه . «قدریه » هم دوازده فرقه اند: احدیه، ثنویه، کیانیه، شیطانیه، شریکیه، وهمیه، رویدیه، ناکسیه، متبریه، قاسطیه، نظامیه، متولفیه . فرقه های «جهمیه » نیز دوازده اند: معطلیه، مترابصیه، متراقبیه، واردیه، حرقیه، مخلوقیه، عبریه، فانیه، زنادقیه، لفظیه، قبریه، واقفیة. فرقه های دوازده گانه ٔ «مرجیه » عبارتند از: تارکیه، شائیه، راجیه، شاکیه، نهمیه، عملیه، منقوصیه، مستثنیه، اثریه، مدعیه، مشبهه وحشویه . و ابوالقاسم رازی هفت فرقه ٔ دیگر از ایشان برآورده : کرامیه، هریه، حالیه، باطنیه، اباحیه، براهمیه، اشعریه و اسماء بعضی از ایشان سوفسطائیه، فلاسفه، سمنیه، و مجوسیه هم یافته شده . (نقل به اختصار از غیاث اللغات ) : جنگ هفتادودوملت همه را عذر بنه چون ندیدند حقیقت ره افسانه زدند. حافظ.
فرهنگ املایی واژهدان
واژه ثبتشده در فرهنگ املایی