معبد جهنی
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
معبد جهنی . [ م َ ب َ دِ ج ُ هََ ] (اِخ ) ابن عبداﷲ جهنی بصری (مقتول به سال ٨٠ هَ . ق .) از قدیمترین کسانی است که به قدر قائل شد و به مخالفت با مجبره برخاست . وی معتقد بود که انسان در اراده و فعل آزاد است و نسبت افعال خیر و شر به خداوند خطاست . معبد به سبب اعتقاد به آزادی انسان در اعمال و افعال خود مورد طعن و لعن مسلمانان واقع شد وبه امر حجاج بن یوسف در بصره و یا به قولی به دستور عبدالملک بن مروان در دمشق به قتل رسید. و رجوع به اعلام زرکلی ج ٣ ص ١٠٥٤ و خاندان نوبختی ص ٣٢ و ٣٣ و تاریخ ادبیات دکتر صفا چ ١ ج ١ ص ٤٧ و غزالی نامه ص ٥٨ شود.