قمصر
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
قمصر. [ ق َ ص َ ] (اِخ ) قصبه ٔ مرکز بخش قمصر از شهرستان کاشان در ٣١٠٠٠گزی جنوب کاشان واقع است . این منطقه کوهستانی و هوای آن سرد و خوش آب و هواست . مختصات جغرافیائی آن بشرح زیر است : طول ٥١ درجه و ٢٦ دقیقه، عرض ٣٣ درجه و ٤٥ دقیقه (٢٠ دقیقه ) ارتفاع ١٨٣٠ گز. جمعیت در حدود چهارهزار تن است . آب آن از ٧٠ رشته قنات کوهستانی . باغات قصبه که در طول دره کوهستانی واقع شده در حدود ٩٠٠٠ گز این قصبه و از هشت محله بنام فرفمان، پائین محله، درب آتش، محله ده، محله زیارت بالا، سررود، مازگون و بن رود تشکیل شده است . مزارع مسعود...فرحپور، حاجی احمد، رضاآباد، عطارپور، رحمت آباد، غفارآباد، درب گله، درب لا، سه دره و بیشه جزء این قصبه است . محصول عمده ٔ قصبه گل محمدی، سیب زمینی، انواع میوه جات سردسیری و مختصر غلات است . در فصل بهار و موسم برداشت گل، عطر گلهای قصبه از چند کیلومتر به مشام میرسد و در آن موقع در حدود هفتاد کارگاه گلاب و عطرگیری دایر میگردد و مصرف روزانه ٔ هر کارگاه تقریباً ٥٠٠کیلو گل میباشد. گلاب و عطر آن بتمام نقاط کشور حمل و بخوبی معروف است . صنایع دستی قصبه عبارت از: قالی بافی، گیوه چینی و تخت کشی است . ادارات : بخشداری، بهداری، دسته نگهبانی بخش در این قصبه ساکن است، دبستان نیز دارد. خط تلفن کاشان به میمه از این قصبه میگذرد و تلفنخانه ٔ عمومی نیز دارد پست قصبه به کاشان با پیک سوار حمل می گردد. راه به کاشان فرعی است و همه روزه بین قصبه و کاشان اتوبوس رفت و آمد مینماید. تابستان صدها خانوار برای گذراندن تابستان و استفاده از هوای لطیف کوهستانی در قمصر ساکن میشوند و بعد مراجعت مینمایند. از آثار قدیم دو امامزاده و دو مسجد و خانه ای است که در زمان صفویه برای محقق بزرگ فیض کاشانی ساخته شده است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ٣).
قمصر. [ ق َ ص َ ] (اِخ ) دهی جزء دهستان غار بخش شهرستان تهران، واقع در ١٢ هزارگزی جنوب شهر ری و ٢هزارگزی خاور راه شوسه ٔ تهران به قم . این ده در جلگه واقع و هوایی معتدل دارد.سکنه ٔ آن ٢١٠ تن است . آب آن از قنات و محصول آن غلات، صیفی، چغندرقند و شغل اهالی زراعت است . راه از کهریزک ماشین رو است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ١).
قمصر. [ ق َ ص َ ] (اِخ ) نام یکی از بخشهای شهرستان کاشان و همچنین نام قصبه ای است . این بخش در قسمت باختری شهر کاشان و منطقه ٔ کوهستانی واقع و هوای آن سردسیری است . آب قراء آن از قنوات و چشمه سارهای کوهستانی تأمین میگردد و محصول عمده ٔ بخش، غلات، حبوبات، گلاب، عطر است . بخش قمصر از چهار دهستان بنام قهرود، برزوک، نیاسر، مشهد اردهار تشکیل میشود و جمع قراء آن ٤٠ آبادی و چندین مزرعه وجمعیت آن در حدود ٣١هزارتن است . مرکز بخش قصبه ٔ قمصر است که در٣١٠٠٠گزی جنوب شهر کاشان در ارتفاع ١٨٣٠گزی واقع شده است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ٣).