قاضی زاده

قاضی زاده . [ دَ / دِ ] (اِخ ) موسی بن محمدبن قاضی محمود رومی چلبی از مردم بروسه یکی از دانشمندان ریاضی و هیأت و حکمت است که به خراسان و ماوراءالنهر سفر کرد و به سال ٨١١ در شیراز و به سال ٨١٥ در سمرقند بود و چون امیر الغ- بیک تأسیس رصدخانه ٔ سمرقند را به غیاث الدین جمشید دستور داد و غیاث الدین به سال ٨٣٢ قبل از اتمام رصدخانه وفات یافت قاضی زاده متصدی تکمیل آن گردید. سال وفات وی بدست نیامد و معروف است که پیش از اتمام رصدخانه در حدود سال ٨٤٠ وفات یافته و پس از او علی قوشچی متوفی ٨٧٩ آن را اتمام نموده است . تألیفاتی به عربی دارد. او راست : ١- شرح التذکرة، خطی . در هیأت . زرکلی گوید: آن را در کتابخانه ٔ لورنز یانة در فلورانس بشماره «٢٧١ شرقی » دیدم که به سال ٨١١ در شیراز نوشته شده . ٢- شرح اشکال التأسیس سمرقندی، خطی در هندسه که آن را در سمرقند به سال ٨١٥ به انجام رسانید. ٣- حاشیه ای بر شرح هدایة، خطی و آن حاشیه ای است بر شرح هروی بر هدایة الحکمة ابهری . ٤- شرح ملخص در هیأت، چاپی . (الشقائق النعمانیة در حاشیه ٔ ابن خلکان . ج ١ ص ١٧ - ٣٠) (کشف الظنون و الفهرس التمهیدی ص ٤٧٢) (معجم المطبوعات ستون ١٤٨٨) (عثمانلی مؤلفلری ج ٣ ص ٢٩١) (الاعلام زرکلی چ ٢ ج ٧ ص ٢٨٢) (معجم المطبوعات ج ٢ ستون ١٤٨٩).