قاضی بیهقی

قاضی بیهقی . [ ی ِ ب ِ هََ ] (اِخ ) علی بن زید قاضی، مکنی به ابوالحسن و مشهور به ابن فندق . عالمی است جامع و فاضلی بارع از شاگردان شیخ ابوالفضل میدانی . وی در فقه و اصول و طب و اخترشناسی و تفسیر و حساب و حکمت و جز اینها تألیفات بسیاری دارد. او راست : ١- اسئلة القرآن مع الاجوبة. ٢- الاسطرلاب . ٣- اعجاز القرآن . ٤- الامارات فی شرح الاشارات . ٥- ایضاح البراهین در اصول . ٦- تاریخ بیهق . ٧- تفاسیر العقاقیر. ٨- تنبیه العلماءعلی تمویه المتشبهین بالعلماء. ٩- جلاء صداء الشک دراصول . ١٠- جوامع الاحکام و این سه جلد است . ١١- الحساب . ١٢- درّة الوشاح . ١٣- الفرائض بالجدول . ١٤- قرائن آیات القرآن . ١٥- قصص الانبیاء به پارسی . ١٦- کنزالحج . ١٧- لباب الانساب . ١٨- مجامع الامثال، و این چهار مجلد است . ١٩- المختصر من الفرائض . ٢٠- مشارب التجارب . ٢١- معارج نهج البلاغة. ٢٢- نهج الرشاد. ٢٣- وشاح دمیة القصر که ذیل یتیمة الدهر ثعالبی است . مؤلف معجم الادباء هشتاد جلد کتاب به وی نسبت داده است . وی به سال ٥٦٥ هَ . ق . در ٦٦ سالگی وفات یافت . (روضات ص ٧٩) (معجم الادباء ج ١٣ ص ٢١٩) (الذریعه ج ٤ ص ٤٤٤) (ریحانة الادب ج ١ ص ١٩٣). و رجوع به علی بن زید بیهقی شود.