شولستان

شولستان . [ ل ِ ] (اِخ ) بلوکی از توابع شاپور کازرون که طایفه ٔ ممسنی از ایلهای فارس در آنجا ساکن اند. هوایش سرد است . (از فرهنگ فارسی معین ). ابن بطوطه که در سال ٧٣٠ هَ . ق . کازرون را دیده است گوید اطراف کازرون را بلادالشول گویند و امروز به شولستان معروف است . (سرزمینهای خلافت شرقی لسترنج ص ٢٨٨). «بلادالشول » نام بلوکی است در فارس . این ناحیه در دوره ٔ ساسانیان داخل در منطقه ٔ شاپورخوره بود و قصبه ٔ آن را شاپور اول بنا نهاد و در سال ٢٣ هَ . ق . / ٦٤٣ م . عثمان بن ابی العاص این منطقه را به تصرف درآورد. شولستان پس از یک دوره ٔ ویرانی مجدداً در عهد اتابک چاولی (متوفی در ٥١٠ هَ . ق . دست نشانده ٔ سلجوقیان آبادگردید و در اواخر دوره ٔ صفویه یا پس از قیام نادر جنگجویان لر ممسنی شولستان را تصرف نمودند و این ناحیه بدیشان منسوب گردید و اینک آن را بلوک ممسنی خوانند که مساحت آن ١٠٠ * ٦٠ میل مربع و محدود است از مشرق به کام فیروز و اردکان و از شمال و غرب زرگرد و لرستان و کهگیلویه و از جنوب کازرون و کوه مره شگفت . رجوع به دایرة المعارف اسلام، جغرافی غرب ایران ص ٤٤، تاریخ عصر حافظ ج ١ (فهرست اعلام )، تاریخ گزیده (فهرست اعلام )، نزهةالقلوب ج ٣ ص ٧٠، تاریخ مغول، روضات الجنات ص ٤٠٨ و حبیب السیر چ تهران ص ٩٢، ١٠٢ و ١٠٧ شود.