شهرستانی
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
شهرستانی . [ ش َ رَ / رِ نی ی ] (اِخ ) ابوالفتح محمدبن ابوالقاسم عبدالکریم . فقیه و متکلم و عالم ادیان، از دانشمندان اشعری، متولد در شهرستان یا شهرستانه ٔ خراسان . متولد سال ٤٧٩ و متوفی در ٥٤٨ هَ . ق . وی نزد ابوالمظفر خوافی قاضی طوس و ابونصر قشیری و ابوالقاسم سلمان بن ناصر انصاری و ابوالحسن علی بن احمد مدینی علم آموخت و در بحث و مناظره و وعظ و تذکیر از مشاهیر عهد گردید.مدتی در خوارزم بسر برد و سه سال در بغداد زیست . پس از بازگشت از بغداد باقی عمر را در خراسان گذرانید و مدتی ملازم مجدالدین ابوالقاسم علی نقیب سادات ترمذبود و دو کتاب خود «الملل و النحل » و المصارعة را بنام او تألیف کرد و سپس بخدمت سلطان سنجر پیوست و آنگاه به مولد خود شهرستان رفت و همانجا بود تا درگذشت . (فرهنگ فارسی معین ). رجوع به الاعلام زرکلی ج ٣ ص ٩١٨، غزالی نامه ص ٢٧٧، عیون الاخبار ج ٢ ص ٢٠ و ١٣٦، ضحی الاسلام احمد امین، خاندان نوبختی عباس اقبال، کلام شبلی، تاریخ ادبیات ایران ادوارد براون، روضات الجنات خوانساری ص ٧٢٥ و معجم المطبوعات العربیة ج ٣ ص ١١٥٣ شود.