سنایی | حدیقه الحقیقه و شریعه الطریقه | الباب التاسع فیالحکمه والامثال و مثالب شعراءالمدعین ومذمهالاطباء والمنجمین | در صفت منجم حاذق و منافق و تمثیل اصحاب دعوی به غیر معنی فی بطلان احکام النجوم و صفه هیئهالفلک و واضع هذاالعلم، قال النبی علیهالسلام: النجوم حق و احکامها باطل، و قال علیهالسلام: من آمن بالنجوم فقد کفر، و قال علیهالسلام: تعلموا منالنجوم ماتعرفون به ساعات اللیل والنهار، و قال امیرالمؤمنین علیبن ابیطالب علیهالسلام: تعلموا بالنجوم فانه علم من علومالنبوه و قالاللٰه تعالی: والسماء ذاتالبروج، والشمس والقمر بحسبان
/vâže/
گنجور؛ اشعار فارسی
باز اینها که مرد احکامند همه در فال و زجر خودکامند نفس از گردش نجوم زنند سال و مه فال سعد و شوم زنند همه جاسوس نجم افلاکند همه با میل و تخته خاکند همه در راه حکم خود رایند به سر من که ژاژ میخایند زرق بوالعنبس است رهبرشان کم ز خاکند خاک بر سرشان نشنیدند نام بطلمیوس پر فغان و میان تهی چون کوس همه شاگرد زرق بوالعنبس همه از زرق او زنند نفس روز و شب در شمار هفت و چهار خانه جد و خانه ادبار صاحب لیل و صاحب نوبه زین چنین علم توبه و به توبه صاحب ساعت و دلیل نهار طالع و کدخدا و جان بختار صاحب وجه و نیز صاحب حد که در احکامشان نباشد رد سبب کدخدایی و هیلاج که منجم بدو بود محتاج صاحب صورتست و ربالیوم که برآنند حکیمان یک قوم حکم و تأثیر و صاحب اوتاد برتر از حد وجه و نقص و زیاد گردش و رفتن و هبوط و صعود که ز تأثیرشان شود موجود انحطاط و حضیض و دور و شمار اوج خورشید و ثابت و سیار فلکالمستقیم و جیبالمیل غایت ارتفاع و گردش لیل گه رحاوی و گاه دولابی گه حمایل چو تیغ اعرابی بعد و بهت و تفاوت مابین حاصل جیب و غایتالطولین زیج یحیی و فاخر و مأمون ارتفاع طوالع و چه و چون وانکه بنهاد اوج را حرکات ارتفاع و تفاوت ساعات ظل مقیاس و نقطه محسوس که مقادیر زاویه است رؤس طول و عرض و سطوح و نقطه و خط که در احوال جمله نیست غلط