زیردریایی

زیردریایی . [ دَرْ ] (ص نسبی، اِ مرکب ) سفینه ٔ غواصه . تحت البحری . نوعی کشتی که در زیر آب حرکت کند. (یادداشت بخط مرحوم دهخدا). کشتی کوچک جنگی است که می تواند در زیر آب حرکت کند. (یادداشت بخط مرحوم دهخدا). کشتی کوچک جنگی است که می تواند در زیر آب حرکت و در زیر آب بر کشتیهای دشمن اژدر افکند. این کلمه را فرهنگستان بجای تحت البحری اختیار نموده است . (از واژه های نو فرهنگستان ایران ). نوعی از کشتی که می تواند هم روی آب حرکت کند و هم زیر آب . هنگامی که بخواهند کشتی مذکور پایین رود آب دریا را درمخزنهای مخصوصی وارد می کنند تا سنگین شود و تا عمق لازم در آب فرورود و اگر بخواهند بالا آید با تلمبه ٔ تراکم هوای فشرده روی مخزنهای آب می فرستند تا مقداری از آب مخزنها خارج شود و بر اثر سبک شدن زیردریایی بجانب بالا صعود کند. (فرهنگ فارسی معین ). در سال ١٩٥٥م . ممالک متحده ٔ امریکای شمالی نوع اتمی آن را به آب انداخت . (از لاروس ). واحد دریایی که می تواند زیر آب عمل کند و در جنگ برای حمله (عموماً بوسیله ٔ اژدر) به کشتیهای روی آبی بکار می رود. اولین زیردریایی عملی، قایقی پارویی و پوشیده از چرم بود که بوسیله ٔ ک . ی . دربل، در انگلستان بسال ١٦٢٠ م . ساخته شد. در انقلاب آمریکا دیوید بوشنل مخترع آمریکایی در سال ١٧٧٦ کوشید که یک کشتی جنگی را بوسیله ٔ ناو زیردریایی غرق کند. پیشرفت زیردریایی نوین که آلمانیها در جنگ جهانی اول استفاده ٔ فراوانی از آن کردند مرهون زحمات جان فیلیپ هالند (١٨٤٠ - ١٩١٤) مخترع ایرلندی و س . لیک است . در جنگ جهانی دوم آلمانیها و ژاپنی ها تعداد فراوانی زیردریایی بکار انداختند و تلفات سنگینی به کشتی های دولتهای بی طرف و ناوگان متفقین وارد کردند. پریسکوپ یا اسبابهای مشابه جزء ضروری زیردریایی است . بابکار افتادن انرژی اتمی تغییرات عمده ای در زیردریایی ها حاصل شده است . زیردریائیهای اتمی می توانند مدت تقریباً نامحدودی زیر آب بمانند و بدون روی آب آمدن کره ٔ زمین را دور بزنند. (از دایرة المعارف فارسی ).