زنار بستن
/vâže/
لغتنامه دهخدا
(~. بَ تَ) [ یو - فا. ] (مص ل.) کنایه از: کافر شدن.<br>
فرهنگ فارسی معین
(~. بَ تَ) [ یو - فا. ] (مص ل.) کنایه از: کافر شدن.
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
زنار بستن . [ زُن ْ نا ب َ ت َ ] (مص مرکب ) بستن زنار بر کمر. (از فرهنگ فارسی معین ). معروف . (آنندراج ). زنار پوشیدن : وآنکه زنار برنمی بندد همچو من روز و شب به تیمارند. ناصرخسرو. ... بوذاسپ در ایام [ طهمورث ] بیرون آمد و دین صابیان آورد و این دین پذیرفت و زنار بست و آفتاب را پرستید. (نوروزنامه ). روم ناقوس بوسم زین تحکم شوم زنار بندم زین تعدی . خاقانی . او خلع طاعت کرده است و همان زنار زراتشتی بر میان بسته و با مسلمانان جور و و استخفاف می کند. (تاریخ طبرستان ). مرا حیرت بر آن آورد صد بار که بندم در چنین بتخانه زنار. نظامی . وزجهود و از جهودان رسته ایم تا به زنار این میان را بسته ایم . مولوی . گشا ای مسلمان به شکرانه دست که زنار مغ بر میانت نبست . سعدی (بوستان ). گر مرید صورتی درصومعه زنار بند ور مرائی نیستی در میکده فرزانه باش . سعدی . زنار اگر ببندی سعدی هزار بار به زآنکه خرقه بر سر زنار می کنم . سعدی . ظهوری دگر راهزن زلف کیست که زنار می بندند ایمان ما. ظهوری (از آنندراج ). ♦ زنار بستن زنبور ؛ کنایه از لانه و آشیانه بستن زنبور. (آنندراج ). کنایه از آشیانه ساختن زنبور عسل . (فرهنگ فارسی معین ) : این حلاوت که تو داری نه عجب کز دستت عسلی پوشد و زنار ببندد زنبور. سعدی . ◄ آویختن زنار از گردن . (فرهنگ فارسی معین ). ◄ در اصطلاح زنار بستن ؛ عقد خدمت یعنی در زبان اهل اشارت به بستن بند خدمت و طاعت محبوب حقیقی است در هر مرتبت . شاعر گوید: بیزار شدم ز نقش اغیار زنار به عشق یار بستم بی باده بباد می رود عمر ناقوس بزن که می پرستم . چنانکه در وضع اول که زنار موضوع گشته نشان خدمت و طاعت بوده است . و زنار مذموم تعلق و دلبستگی به دنیا است و زنار محمود کمر خدمت و طاعت بستن است ... دوشم به خرابات ز ایمان درست زنار مغانه بر میان بستم چست شاگرد خرابات ز بدنامی من رختم بدر انداخت خرابات بشست . ؟ (از فرهنگ مصطلحات عرفا). زنار بند باده چو مینای نیمه شو یعنی ز دل برسم ره می فروش باش . سیادت (از آنندراج ). رجوع به زنار و ماده ٔ بعد شود.