رشیدالدین وطواط | قصاید | شماره ۸۸ - هم در ستایش اتسز

ای زمان را پادشاه وای زمین را شهریار پادشاه نامداری، شهریار کامگار ملک و ملت را ز رأی و رایت تو انتظام دین و دولت را ز نام و نامه تو افتخار مثل و شبه تو نبوده روز بزم و روز رزم هیچ ایوان را جواد و هیچ ایوان را سوار چرخ را مانی، بکوشیدن، چو بر خیزی بجنگ بحر را مانی، ببخشیدن، چو بنشینی ببار چون تکبر در سر شاهان حسامت را مقام چون تهور در دل گردان سنانت را قرار صفدران را نیست الا طاعت تو اعتقاد سروران را نیست الا خدمت تو اختیار سال و ماه از جان و دل بر امتثال امر تو روزگار خویشتن مقصور کرده روزگار گشته عالی از مقامات تو دولت را نوا مانده باقی از کرامات تو ملت را شعار مشتمل جاه عریضت بر زمین و آسمان مطلع رأی رفیعت بر نهان و آشکار جز براقت صرصری هرگز نبوده کوه تن جز حسامت آتشی هرگز نبوده آبدار از فروغ تیغ تو ایام نصرت را فروغ وز نگار کلک تو احوال دولت را نگار محتجب آهن ز خوف تیغ تو اندر جبال مختفی لؤلؤ زبیم جود تو اندر یحار چشم نصرت را ز گرد موکب تو توتیا گوش گردون را ز نعل مرکب تو گوشوار روزگار از راه کین تو گزیده اجتناب آسمان از زخم تیغ تو گرفته اعتبار یار رب، آنساعت چه ساعت بود کندر دار حرب تیغ چون نیلوفر تو کرد صحرا لاله زار؟ از غریو کوسها و از نهیب حملها آسمان در اضطراب و اختران در اضطرار غارها گشته ز شخص کشتگان مانند کوه کوه‌ها گشته ز سم مرکبان مانند غار عرصه هامون شده روشن چو گردون از سلاح چهره گردون شده تیره چو هامون از غبار تو بحرب اندر خرامیده، بکردگار علی در کف میمون تو تیغی بسان ذوالفقار رانده اندر کارزار و دشمنان شرع را گشته اندر کارزار از خنجر تو کار زار تو چو چرخ بامدار اندر صمیم معرکه وز عدوی تو برآورده مدار تو دمار رفته و کرده شکار اولاد یافث را بقهر خود چنین باید که باشد چون تو شیری را شکار آمده سوی مقر سلطنت با کام دل یمن گیتی بر یمین و یسر گردون بر یسار طلعت میمونت را بوده بدارالملک تو عالمی در اشتیاق و امتی در انتظار خسروا، صاحب قرانا، در خلا و در ملا هست کردار تو برونق رضای کردگار نیستت جز علم روز شب بعالم هیچ شغل نیستت جز عدل سال و مه بعالم هیچ کار ملک عقبی را خواهی آوردن بدست علم و عدل همت تو کی کند بر مال دنیا اختصار؟ تا نباشد در ضیا جسم سها همچو قمر تا نباشد در خوشی فصل خزان همچون بهار باد عزم صایبت را عون ایزد راهبر باد بخت فرخت را سعد گردون پیشکار ناصح ملک تو بادا تازه روی و شادمان حاسد جاه تو بادا تیره روی و سوگوار پای در دامن کشیده ظلم از انصاف تو دامن عدلت گرفته دست گیتی استوار