حسن پاشا
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
حسن پاشا. [ ح َ س َ ] (اِخ ) محمود طبیب مصری (١٨٤٧ - ١٩٠٦ م .). در دیه طالبیه ٔ مصر بزاد و در مدرسه ٔ نظام تعلیم یافت و بسال ١٨٦٢ م . برای تکمیل معلومات طب با عده ای به آلمان فرستاده شد، و از آلمان به فرانسه رفت و دوره ٔ تحصیل خود را در آنجا پایان داد. و در ١٨٧٥ م . با دیپلم پزشکی به مصر بازگشت و به استادی کرسی تشریح منصوب شد، و سپس در ١٨٨٩ م . به ریاست آن مدرسه گمارده شد، پس باغی برای تربیت گل و گیاههای پزشکی فراهم ساخت و در ١٨٩١ م . رئیس مدرسه بود. او راست : «الاکتشاف العصری للدمل المصری » چ مصر ١٢٩٠هَ . ق . در ٦٥ ص . و «البواسیر و معالجتها» چ مصر ١٢٩٥ هَ . ق . و «تحفة السامع و القاری فی بیان داء الطاعون البقری الساری » چ بولاق ١٣١٠ هَ . ق . و «الخلاصة الطبیة فی الامراض الباطنیة» در ١٠ جزء چ بولاق ١٨٩٢ م . و «رسالة فی حمامات حلوان » چ مصر ١٨٧٦ م . و «رسالةفی حمی الدنج » چ مصر ١٨٩٩ م . و «رسالة فی مرض النوشه » با ترجمه به فرانسه در ١٢ ص و «الرمد الصدیدی » که ترجمه ٔ کتاب روتریو است به عربی چ مصر ١٢٩٥ هَ . ق . و ١٣٠١ هَ . ق . و ١٣١٠ هَ . ق . و «الفوائد الطبیة فی الامراض الجلدیة» چ مصر ١٢٩٢ هَ . ق . و «مقالة فی الطب و الاطباء المصرین » چ مصر ١٣١٦ هَ . ق . و «وباء الهیضة فی سنة ١٨٨٣» چ مصر ١٨٨٤ م . و «ینبوع شفاء الا بدان فی حمامات حلوان » در جغرافی آن منطقه . چ مصر ١٢٩٤ هَ . ق . (معجم المطبوعات عربی ) (زرکلی چ ١ ص ٢٣٥).
حسن پاشا. [ ح َ س َ ] (اِخ ) ابن علاءالدین علی اسود رومی حنفی ساکن بروسه و درگذشته ٔ ٨٢٧ هَ . ق . او راست : الافتتاح فی شرح المفتاح و جز آن . رجوع به هدیةالعارفین ج ١ صص ٢٨٧ - ٢٨٨ و الاعلام و کشف الظنون و فهرست سپهسالار ج ٢ ص ٣٧١ شود.