اسماعیل افندی

اسماعیل افندی . [ اِ اَ ف َ] (اِخ ) مکنی به ابواسحاق بن ابراهیم افندی علائیه ٔ (قاضی عسکر روم ایلی ). یکی از علما و دانشمندان عثمانی . وی در دوره ٔ سلطان احمدخان ثالث مسند مشیخت اسلامی داشت . مولد وی سال ١٠٥٥ هَ . ق . است . تحصیلات خود را نزد قاضی عسکر قدری افندی به اتمام رسانده در سال ١٠٨٤ بدرجه ٔ مدرسی نائل شد و بعد رئیس دفتر و سپس مأمورخلاصه نویسی در محکمه گردید و نائب مناب محمودپاشا و متصدی وظائف تقسیم در استانبول و در سال ١١٠٤ از دارالحدیث سلیمانی بقضاوت حلب منصوب شد. در سال ١١١٠ قاضی بروسه و در سال ١١١٦ با رتبه ٔ مکه ٔ مکرمه ٔ قاضی مصر و در سنه ٔ ١١١٨ قاضی مکه و در سال ١١٢٠ قاضی استانبول بود و در تاریخ ١١٢٢ در آناطولی و در ١١٢٣ در روم ایلی سمت قاضی عسکری داشت . عاقبت در ذیحجه ٔ ١١٢٨ به مسند مشیخت ترفیع یافت و قریب ١٦ ماه در مقام فتوی ماند و در جمادی الثانی سال ١١٣٠ معزول و به سینوب تبعید شد. سپس او را به استانبول عودت دادند و در ذیحجه ٔ سنه ٔ ١١٣٧ درگذشت . وی شخصی عالم و فاضل بود. در جوار سلطان سلیم در خانه ای که زادگاهش بود مسجدی بشکل و طول و عرض و ارتفاع کعبه ٔ مکرمه بنا کرد و جنب همین مسجد یک مکتب و یک دارالحدیث و یک متوضا (فواره هابرای وضو گرفتن ) هم بساخت و خود با دو پسر خویش اسحاق و اسعدافندی که نیز به مسند مشیخت ترفیع یافته بودند در جوار همین مسجد دفن شده اند. او گاهی شعر هم میگفت . تخلص وی نعیم بوده است . (قاموس الاعلام ترکی ).

اسماعیل افندی . [ اِ اَ ف َ ] (اِخ ) چلبی زاده اسماعیل عاصم افندی . یکی از شیخ الاسلام های دوره ٔ سلطان مصطفی خان ثالث . وی پسر رئیس الکتاب کوچک چلبی افندی بود و در سنه ٔ١١٢٠ هَ . ق . از طرف شیخ الاسلام ابه زاده عبداﷲافندی به ریاست مدرسه رسید و سپس به دامادی شیخ الاسلام ابواسحاق اسماعیل افندی نائل شد و طبق معمول کشور در مدارس متعدّده به تدریس و تدرس پرداخته و متصدی قضاوت های چندی گردید، اول قاضی ینی شهرفنار و در تاریخ ١١٥٢ هَ . ق . قاضی بروسه شد. در ذی القعده ٔ سنه ٔ ١١٧٢ به مسندفتوی ترفیع یافت . قریب هشت ماه بر این مسند بود تا در سال ١١٧٣ درگذشت و در نزدیکی یوکس» قالدیرم در محله ٔ ملاکورانی در مدرسه و حظیره ٔ مخصوص بخود مدفون گردید. وی در اکثر علوم ید طولی داشته و نظم و نثر سلس و لطیفی دارد، و در السنه ٔ ثلاثه شعر گفته، دیوانی مرتب و یک تألیف تاریخی دارد. (قاموس الاعلام ترکی ).

اسماعیل افندی . [ اِ اَ ف َ ] (اِخ ) سیواسی . او راست شرحی بر ملتقی الابحر فی فروع الحنفیة تألیف ابراهیم بن محمد حلبی در چهار مجلد. وفات او بسال ١٠٤٨ هَ . ق . است . (کشف الظنون ).