ازمید

ازمید. [ اِ ] (اِخ ) شهری است مرکز سنجاق، در ٨٥ هزارگزی جنوب شرقی استانبول و ٩٦ هزارگزی شمال شرقی بروسه در انتهای خلیج تنگ و طویلی که از بحر مرمره به اندرون اناطولی ممتد است . شهر مزبور در دامنه ٔ غربی تپه ای جای دارد و تا ساحل دریا امتداد یابد منظره ٔ وی بسیار زیباست و خانه ها و منازل چوبی و در میان باغچه ها بنا شده و در بالای تپه ویرانه های قلعه ٔ قدیم مشاهده میشود. مردم آن مسلمان و نصاری و کلیمی هستند و قریب ١٥٠٠٠ تن سکنه دارد که قسم اعظم آن مسلمانانند و اکثر نصارای شهر، ارامنه اند. این شهر لنگرگاه اناطولی است بهمین لحاظ تجارت آن رونق دارد و بوسیله ٔ خطوط راه آهن با استانبول ارتباط دارد چند دستگاه کشتی سازی در این شهر وجود دارد که اکثر کشتیهای کوچک که در دریای مرمره حرکت میکنند در همین جا ساخته میشود. جوامع و مساجد متعدد و دو کلیسیا و یک دیر موسوم به پانته لمون و یک سربازخانه ٔ زیبا و چند مدرسه ٔ ابتدائی و تالی (رشدیه ) موجود است . باغ و باغچه و بوستانهای فراوان در حوالی این شهر وجود دارد. (از قاموس الاعلام ترکی ). و رجوع بضمیمه ٔ معجم البلدان شود.

ازمید. [ اِ ] (اِخ ) (خلیج ...) خلیج باریک و درازیست در انتهای شرقی بحر مرمره که به اندرون خطه ٔ قوجه ایلی کشیده شده این خلیج تا خلیج کوچکی که بواسطه ٔ بحر مرمره در بین بوزبرونی و استانبول تشکیل میشود امتداد نمی یابد بلکه از محاذات دو دماغه ٔ واقع در جنوب غربی کبزه و شمال شرقی یالوه آغاز کرده و تقریباً در ١٨ هزارگزی مشرق طاوشانجی و وارمه دو زبانه از طرفین احداث و درنتیجه بسیار باریک میشود و بتدریج توسعه یافته خلیج دیگری در داخل بوجود می آورد و باز در امتداد ٢٨ هزارگز در نتیجه ٔ باریک شدن سواحل خویش خلیج سومی احداث می کند که طول و عرض آن به ٧ هزارگز بالغ می شود. و شهر ازمید در ساحل شمال شرقی همین خلیج واقع است و خلیج ازمید سه خلیج تودرتو تولید می کند که دارای ٥٠ هزارگز طول است و عرض آن در پهن ترین نقاط از ١٠ هزارگزتجاوز نمی کند. جهت غربی این خلیج مسدود نیست و در دو محل تنگه دارد ولی از دخول امواج لدوس به ازمید نمیتواند ممانعت کند و موقع لنگرگاه ندارد بهمین لحاظ ازمید بلنگرگاهی مصنوعی محتاج است . در امتداد ساحل شمالی خلیج، خط آهن ازمید است . (قاموس الاعلام ترکی ).