آل جلایر
/vâže/
لغتنامه دهخدا ـ ویرایش دوم
آل جلایر. [ ل ِ ج َ ی ِ ] (اِخ ) ایلکانیان از ٧٤٠تا ٨٣٦ هَ .ق . در عراق فرمانروای مستقل بوده، و بعض آنها آذربایجان و موصل و دیاربکر را نیز در تصرف داشته اند. مؤسس این سلسله حسن بزرگ از رؤسای ایل جلایر، و شماره ٔ ایشان شش تن و مقر حکمرانی آنان بغداد بوده است . این سلسله را امرای قراقویونلو برانداختند و آخرین فرمانروای آنها موسوم به شاه ولد بوده است . امیر شیخ حسن بزرگ بن امیر حسین بن آقبوقابن ایلکانی (٧٤٠-٧٥٧)، سلطان شیخ اویس بن شیخ حسن (٧٥٧-٧٧٦)، سلطان حسین بن شیخ اویس (٧٧٦-٧٨٤)، سلطان احمدبن شیخ اویس (٧٨٤-٨١٣)، شاه ولدبن شیخ علی بن شیخ اویس (٨١٣-٨١٤)، سلطان اویس بن شاه ولد (٨١٤-٨٢٤)، سلطان محمودبن شاه ولد (٨٢٤-٨٢٧)، سلطان حسین بن علاءالدولةبن سلطان احمد (٨٢٧-٨٣٦)، و امیر اصفهان پسر قرایوسف او را بکشت و سلسله ٔ آل جلایر منقرض گردید. و بطوری که محمّد قزوینی مرقوم داشته اند ایلخانیان با خاء معجمه است .